Wednesday, November 4, 2026
  • Αρχικη
  • Εξ-ερευνησεις
  • Μετα τα … φυσικα!
  • Μυθικες Ιστοριες
  • Βιβλιοτοπιο
  • Ας γνωριστουμε
  • Login/Register
My Alchemies
  • Αρχικη
  • Εξ-ερευνησεις
  • Μετα τα … φυσικα!
  • Μυθικες Ιστοριες
  • Βιβλιοτοπιο
  • Ας γνωριστουμε
"Οι αλχημιστές ψάχνοντας για χρυσάφι ανακάλυψαν πολλά άλλα πράγματα μεγαλύτερης αξίας." Άρθουρ Σοπενχάουερ
My Alchemies
  • Αρχικη
  • Εξ-ερευνησεις
  • Μετα τα … φυσικα!
  • Μυθικες Ιστοριες
  • Βιβλιοτοπιο
  • Ας γνωριστουμε
My Alchemies
My Alchemies
  • Αρχικη
  • Εξ-ερευνησεις
  • Μετα τα … φυσικα!
  • Μυθικες Ιστοριες
  • Βιβλιοτοπιο
  • Ας γνωριστουμε

@2022 - All Right Reserved. Designed and Developed by PenciDesign

Home » Εξ-ερευνήσεις » Page 6
Category:

Εξ-ερευνήσεις

Εξ-ερευνήσεις

Στο Ναό των λειψάνων του Βούδα στη Σιγκαπούρη

by iopapami_admin

Στη μακρινή Σιγκαπούρη, όλα είναι πολύ διαφορετικά! Από τους απλούς κανόνες κοινωνικής συμπεριφοράς μέχρι την αρχιτεκτονική, τη θρησκεία και τις παραδόσεις. Η Σιγκαπούρη είναι μία μικρή νησιωτική χώρα, με έκταση μόλις 704 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Βρίσκεται στο νότιο άκρο της χερσονήσου της Μαλαισίας και περιλαμβάνει περισσότερα από 60 μικρά νησιά. Αποτελεί δε, το μικρότερο κράτος της Νοτιοανατολικής Ασίας. Η θρησκευτική ποικιλομορφία είναι από τα κύρια χαρακτηριστικά αυτής της χώρας. Ο Βουδισμός αποτελεί την πιο ευρέως διαδεδομένη πίστη, ακολουθούμενη από τον Χριστιανισμό, το Ισλάμ και τον Ινδουισμό. Αν, λοιπόν, βρεθείτε εκεί, επιβάλλεται να επισκεφθείτε το Ναό των λειψάνων του Βούδα και το Μουσείο.

είσοδος ναού Βούδα

Το κτήριο που στεγάζει το Ναό των λειψάνων του Βούδα και το Μουσείο.

Τι σημαίνει Βούδας;

Η λέξη “Βούδας” στα Σανσκριτικά σημαίνει “ο αφυπνισμένος”, με την έννοια του φωτισμένου. Ο Βούδας δεν είναι κάποιος θεός, αλλά ο άνθρωπος που κατάφερε να φτάσει στη Νιρβάνα. Ο Βουδισμός εμφανίστηκε στη βορειοανατολική Ινδία κάποια στιγμή μεταξύ του τέλους του 6ου και των αρχών του 4ου αιώνα π.Χ., σε μια περίοδο μεγάλης κοινωνικής αλλαγής και έντονης θρησκευτικής δραστηριότητας. Υπάρχει διαφωνία μεταξύ των μελετητών σχετικά με τις ημερομηνίες γέννησης και θανάτου του Βούδα. Πολλοί πιστεύουν ότι ο ιστορικός Βούδας έζησε περίπου από το 563 έως περίπου το 483 π.Χ. ενώ ορισμένοι άλλοι πιστεύουν ότι έζησε 100 χρόνια αργότερα.

Βούδας

Οι σύγχρονοι μελετητές θεωρούν ιδρυτή του Βουδισμού τον Gautama. Σύμφωνα με τις βουδιστικές διδασκαλίες, υπήρξαν άλλοι Βούδες στο παρελθόν, και θα υπάρξουν ακόμη περισσότεροι στο μέλλον. Ο τίτλος «Βούδας», απονέμεται σε ένα άτομο που ανακαλύπτει το μονοπάτι προς τη νιρβάνα, τη διακοπή του πόνου και διαδίδει αυτή την ανακάλυψη, ώστε να την επιτύχουν κι άλλοι.

Στο εσωτερικό του Ναού των λειψάνων και του Μουσείου

Σύμφωνα με τον Mahaparinirvana-Sutra, λίγο πριν από τη νιρβάνα του Βούδα, οι μαθητές του ήταν πολύ λυπημένοι. Τότε ο Βούδας είπε, «δεν χρειάζεται να είστε λυπημένοι, καθώς αφού ο Βούδας φτάσει στη νιρβάνα, θα μείνουν πολλά λείψανα (sariras) για να κάνετε προσφορές». Ως εκ τούτου, τα λείψανα είναι το σώμα του Βούδα στην αιώνια μορφή που κρατά τον Τροχό του Ντάρμα να γυρίζει για πάντα.

Τα λείψανα του Βούδα είναι συνήθως σε καθαρό λευκό, χρυσό, πράσινο του νεφρίτη και πορτοκαλοκόκκινο χρώμα. Όλα αυτά τα φωτεινά και εντυπωσιακά χρώματα είναι το αποτέλεσμα του Βούδα που πέρασε από τις έξι παραμέτρους για την πλήρη εκπλήρωση όλων των ντάρμα (dharma) συμπεριλαμβανομένων των εντολών, του διαλογισμού και της σοφίας. Ακολουθούν φωτογραφίες από κάποια από τα λείψανα που βρίσκονται εντός του Ναού.

λείψανα Βούδα

λείψανα Βούδα

Τα χρυσά λείψανα αντιπροσωπεύουν την απαράμιλλη φωτεινότητα, σοφία και ποιότητα (gunamati). Το καθαρό λευκό αντιπροσωπεύει την υπομονή υπό την πρόκληση και την ηρεμία για την τήρηση των εντολών. Το πράσινο νεφρίτη, τη συγκέντρωση του νου, τη βαθιά και πλήρη εκπλήρωση όλου του ντάρμα. Το πορτοκαλοκόκκινο αντιπροσωπεύει το dana (δηλ. δωρεά) και την ανταπόδοση των καλών πράξεων.

Aksobhya Buddha

O Aksobhya Buddha του Ανατολικού Βασιλείου των Αρωμάτων.

Τα ιερά λείψανα του Βούδα εκτίθενται για τους επισκέπτες και τους πιστούς με σκοπό να τα δουν και να τα προσκυνήσουν. Εκτίθενται πολλά κειμήλια και λειψανοθήκες από διάφορες χώρες, συμπεριλαμβανομένης της περιόδου Gandharan. Η αίθουσα αυτών των εκθεμάτων είναι μεν η πιο γαλήνια, ωστόσο έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να προκαλεί διάφορες σκέψεις στους επισκέπτες.

Το άγαλμα του Βούδα Shakyamuni βρίσκεται στη στάση Padmasana (καθισμένος λωτός) στον διαμαντένιο θρόνο. Τα χέρια του είναι στην αγκαλιά του στη mudra dhyana (στάση διαλογισμού). Ένα χρυσό σύννεφο ακτινοβολεί πίσω από το σώμα και το κεφάλι του με μια μικρή στούπα στην κορυφή.

Το άγαλμα του Βούδα Sakyamuni

Το άγαλμα του Βούδα Shakyamuni που μόλις περιέγραψα ανωτέρω.

Σε αυτό το άγαλμα (επόμενη φωτογραφία) που επίσης απεικονίζει τον Βούδα Shakyamuni, στόχος είναι η απόδοση της φώτισης του Βούδα. Το άγαλμα αυτό κατασκευάστηκε στη Μιανμάρ στα τέλη του 19ου με αρχές 20ού αιώνα.

The enlightment of Buddha Shakyamuni

Η φώτιση του Βούδα Shakyamuni.

Το άγαλμα του Bodhisattva Manjusri βρίσκεται στη στάση Lalitasana (χαλάρωση) στο βάθρο του λωτού, καθισμένο στο μαύρο/μπλε λιοντάρι. Στο δεξί του χέρι κρατά ένα ξίφος σοφίας και στο αριστερό του χέρι μια σούτρα σε έναν λωτό. Τα μαλλιά του είναι δεμένα σε ψηλό σινιόν με ψηλό στέμμα στολισμένο με τον τροχό του Ντάρμα. Ένα λουλούδι ακτινοβολεί πίσω από το κεφάλι του. Έχει ένα κολιέ με κοσμήματα γύρω από το σώμα.

Bodhisattva Manjusri

Το άγαλμα του Bodhisattva Manjusri

Ο Bodhisattva Samantabhadra βρίσκεται στη στάση Lalitasana στο βάθρο του λωτού, καθισμένος στον λευκό ελέφαντα. Κρατάει ένα ruyi στο δεξί του χέρι και έχει το αριστερό του χέρι στη mudra. Τα μαλλιά του είναι δεμένα σε ένα ψηλό σινιόν. Ένα λουλούδι ακτινοβολεί πίσω από το κεφάλι του. Έχει ένα ψηλό στέμμα στολισμένο με τον Τροχό του Ντάρμα. Διακρίνεται, επίσης, ένα κολιέ με κοσμήματα γύρω από το σώμα. Ο λευκός ελέφαντας έχει ένα κόσμημα cintamani στο κεφάλι του. Ο Samantabhadra στο Βουδισμό, συνδέεται με την εξάσκηση και το διαλογισμό. Είναι ένας Bodhisattva (“buddha-to-be”) που αντιπροσωπεύει την καλοσύνη και την ευτυχία.

ο Βούδας Bodhisattva Samantabhadra

Ο Bodhisattva Samantabhadra

Naga Buddha statues – Τα αγάλματα Βούδα με φίδι

Στον Ινδουισμό και το Βουδισμό, η Σανσκριτική λέξη Naga αναφέρεται σε μία θεότητα που παίρνει τη μορφή ενός μεγάλου φιδιού, συνήθως κόμπρας. Κάποιες απεικονίσεις, εμφανίζουν τη θεότητα με πολλά κεφάλια φιδιού και άλλες με ένα μόνο. Πιο συγκεκριμένα, η Naga των Βουδιστών συνήθως παρουσιάζεται ως μεγάλη κόμπρα, με ένα κεφάλι και οι τοπικές παραδόσεις θέλουν αυτό ερπετό σπουδαίο και σοφό.

Η Muchalinda Naga φαίνεται να έχει παράσχει κάποιο είδος προστασίας στον Βούδα, κατά τη διάρκεια του μεγάλου του διαλογισμού, γι’ αυτό και θεωρείται ιερή και τιμάται αναλόγως. Λέγεται, ότι ο Βούδας διαλογιζόταν επί τέσσερις εβδομάδες κάτω από ένα δέντρο Bodhi. Τότε, οι ουρανοί σκοτείνιασαν και επί επτά ημέρες έβρεχε δυνατά και ακατάπαυστα. Η μεγάλη θεότητα των ερπετών Muchalinda, ήρθε από τη γη και προστάτεψε το Βούδα με την ίδια του την κουκούλα, μιας και ο Βούδας θεωρείται η πηγή κάθε προστασίας. Όταν ο Βούδας τελείωσε το διαλογισμό του, η Muchalinda υποκλίθηκε μπροστά του και επέστρεψε στο βασίλειο όπου ανήκει.

Muchalinda Buddha

H Muchalinda Naga με ένα επιβλητικό κεφάλι κόμπρας.

Αυτά ήταν μόλις μόλις ένα μικρό δείγμα από το πλούσιο σε εκθέματα Μουσείο και το ναό των λειψάνων του Βούδα στη Σιγκαπούρη. Αν θέλετε να κάτι από όσα αναφέρονται σε αυτό το άρθρο να το αναπτύξουμε περισσότερο, επικοινωνήστε μαζί μου στο ioanna@myalchemies.com. Θα κλείσω αυτή την εξερεύνηση με ένα μικρό απόσπασμα από μία τελετή που πραγματοποιήθηκε στο ναό των λειψάνων, η οποία μοιάζει κατά τη γνώμη μου με κάποιο είδος βάφτισης, ωστόσο δεν το γνωρίζω με βεβαιότητα. Δείτε το και στείλτε μου τις εντυπώσεις σας!

Vagonetto, στοά 850
Εξ-ερευνήσεις

Επίσκεψη στο Μεταλλευτικό Πάρκο “Vagonetto”

by iopapami_admin

Η επίσκεψη στο Μεταλλευτικό Πάρκο Φωκίδας “Vagonetto” αποτελεί μία μοναδική εμπειρία και τη συστήνω σε όλους! Μικροί και μεγάλοι μπορούν να ξεναγηθούν στον εκθεσιακό χώρο μεταλλευτικής ιστορίας, τη διαδραστική πτέρυγα ψηφιακής τεχνολογίας και τέλος, στη στοά 850! Το Vagonetto προσφέρει ένα μοναδικό ταξίδι στην ιστορία του βωξίτη και, μάλιστα, μπορούμε να δούμε το χρονικό της τεχνολογικής εξέλιξης σε αυτόν τον τομέα.

Εκθεσιακός χώρος Vagonetto

Στον εκθεσιακό χώρο μαθαίνουμε για τα πετρώματα, για τις ποιότητες βωξίτη αλλά και τα εργαλεία που χρησιμοποιούσαν για την πραγματοποίηση μετρήσεων. Μερικά από αυτά είναι ο μετρητής οξυγόνου, ο ανιχνευτής διοξειδίου του άνθρακα, το θορυβόμετρο και πολλά ακόμη. Γνωρίζουμε τη διαδικασία που ακολουθούσαν από τον εντοπισμό του βωξίτη μέχρι τη μετατροπή του σε αλουμίνιο και αλουμίνα. Μπαίνουμε για λίγο στον κόσμο των εργατών του εργοστασίου βλέποντας τις διαδικασίες που ακολουθούσαν, τα μέσα που χρησιμοποιούσαν και την εξέλιξη των εργασιών μέχρι την παραγωγή του επιθυμητού προϊόντος.εκθεσιακός χώρος μεταλλευτικής ιστορίας

Στην Πτέρυγα Ψηφιακής Τεχνολογίας μπορούμε να παρακολουθήσουμε το οπτικοακουστικό υλικό που έχουν δημιουργήσει για τους επισκέπτες. Μέσα από αυτό, κάνουμε ένα ταξίδι στα έγκατα της Γης και βλέπουμε τα πετρώματα και τα μεταλλεύματα του υπεδάφους. Από εκεί, βλέπουμε πώς ξεχωρίσουμε τον βωξίτη που μας ενδιαφέρει και πώς προχωράμε στην εκμετάλλευσή του. Επίσης, έχουμε την ευκαιρία να ακούσουμε τους εργάτες του ορυχείου να μας μιλούν για τις συνθήκες εργασίας τους και την καθημερινότητα ενός μεταλλωρύχου. Τέλος, ακολουθεί μία διαδραστική παράσταση, η οποία είναι διασκεδαστική και διδακτική, ειδικά για τα παιδιά.

Κατεβαίνοντας στη στοά 850 του Vagonetto

Ιωάννα Παπαμιχαήλ στο Vagonetto

Το πιο εντυπωσιακό κομμάτι όλης της ξενάγησης, είναι η επίσκεψη στη στοά 850! Η διάνοιξη αυτής της στοάς πραγματοποιήθηκε το 1967 και η λειτουργία της σταμάτησε το 1972, λόγω εξαντλήσεως του κοιτάσματος. Μετατράπηκε σε επισκέψιμο τουριστικό και εκπαιδευτικό προορισμό μόλις το 1998. Τηρώντας όλα τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας, κατεβαίνουμε με ένα ασανσέρ στη στοά, μπαίνουμε σε ένα βαγόνι και ξεκινάμε το ταξίδι μας στα βάθη της στοάς. Το βαγόνι που θα μας μεταφέρει ως εκεί έχει κι αυτό την ιστορία του. Πρόκειται για ένα βαγόνι που χρησιμοποιούσαν παλιά οι μεταλλωρύχοι για να φορτώνουν τον βωξίτη και να τον στέλνουν έξω για τις περαιτέρω κατεργασίες.

Αξίζει να σημειωθεί ότι φτάνοντας στο τέρμα της στοάς, βρισκόμαστε στα 200 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της γης. Εμένα προσωπικά, με ενθουσίασε αυτό το γεγονός. Ωστόσο, αν αγχώνεστε για το οξυγόνο ή τυχόν στενά περάσματα, πραγματικά δεν συντρέχει κανένας λόγος. Όπως θα σας διαβεβαιώσουν και πριν κατεβείτε στη στοά, όλες οι στοές έχουν αεραγωγούς για να υπάρχει σταθερή ροή οξυγόνου. Διαφορετικά, δεν θα μπορούσαν και οι μεταλλωρύχοι να εργαστούν εκεί. Οπότε μπορείτε να αφήσετε τους ενδοιασμούς σας (αν έχετε) στην άκρη και να αγκαλιάσετε την εμπειρία! Κλείνοντας, λοιπόν, τη σύντομη αυτή παρένθεση, ας συνεχίσουμε με την είσοδό μας στη στοά 850!

Με τον κατάλληλο ξεναγό στο πλευρό μας, περπατάμε μέσα στη στοά και ενημερωνόμαστε για την εξέλιξη του εξοπλισμού και τη ροή των εργασιών. Μπορώ να το χαρακτηρίσω σαν ένα ταξίδι στο χρόνο, γιατί πραγματικά βλέπουμε την τεχνολογική πρόοδο και τις μεθόδους εξόρυξης βωξίτη, όπως σημειώνονταν στην πορεία της ιστορίας. Τα εκθέματα που έχουν τοποθετηθεί για να μας διηγηθούν την ιστορία τους είναι τόσο αντιπροσωπευτικά, σαν ζωντανή αναπαράσταση! Ακολουθούν φωτογραφίες από τη στοά, αλλά τα καλύτερα τα αφήνω για να τα βιώσετε από κοντά!

βαγόνι στη στοά 850

Vagonetto

εξόρυξη βωξίτη

Το Vagonetto είναι ανοικτό καθημερινά, Σαββατοκύριακα και αργίες 9:00 – 17:00. Ο χώρος ενδείκνυται για μικρούς και μεγάλους. Μάλιστα, όπως θα διαπιστώσετε και οι ίδιοι, μπορείτε εύκολα να παρασυρθείτε και να γίνετε παιδιά μέσα από τη διαδραστική εξερεύνηση. Ο ενθουσιασμός και η προσμονή για να μάθετε ακόμη περισσότερα, θα κάνουν αυτήν την εμπειρία μοναδική!

Για να ξεκινήσετε κι εσείς το ταξίδι σας στο Vagonetto, δεν έχετε παρά να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του Μεταλλευτικού Πάρκου Φωκίδας, να ενημερωθείτε και να κλείσετε το εισιτήριό σας!

Παλαιοχριστιανικός ναός Παναγίας Μαυρομαντήλα
Εξ-ερευνήσειςΜυθικές Ιστορίες

Ο Πρωτοχριστιανικός ναός της Θεοτόκου Ελεούσας

by iopapami_admin

Σε μια πρόσφατη εξερεύνηση στην αρχαία Λιλαία, τα βήματα με οδήγησαν στις πηγές της Ελεούσας και τον πρωτοχριστιανικό ναό της Παναγίας Μαυρομαντήλας, ή αλλιώς, ναός της Θεοτόκου Ελεούσας. Ο Πολύδροσος, μπορεί να είναι ένα γραφικό χωριουδάκι κοντά στη Λιλαία, αλλά κρύβει τα δικά του μυστικά και μοναδική φυσική ομορφιά!

πηγές Ελεούσας

Στις πηγές της Ελεούσας

Ποιος μπορεί να αντισταθεί στη φυσική ομορφιά ενός μαγευτικού τοπίου; Άκουσα ότι υπάρχουν εκεί κοντά οι πηγές ενός ποταμού κι αμέσως το έκανα. Αυτό όμως που αντίκρυσα από κοντά, ξεπερνούσε και τη φαντασία μου.  Ουσιαστικά, πρόκειται για τις πηγές του Βοιωτικού Κηφισού, που με τα αναβλύζοντα ύδατά τους, δημιουργούν αυτό το πανέμορφο τοπίο. Σύμφωνα με το μύθο, ο θεοποιημένος θεός Κηφισός τροφοδοτούσε με νερό τις δύο κόρες του. Η μία ήταν η Κασταλία των Δελφών και η άλλη η ναϊάδα νύμφη Λίλαια.

στις πηγές Ελεούσας

Μια όαση δροσιάς που ενδείκνυται για πεζοπορία, πικ νικ και περισυλλογή. Πιθανότατα, πηγαίνοντας εκεί, θα βρείτε μικρές ή μεγάλες παρέες που κάνουν τον περίπατό τους, οικογένειες με παιδιά για να παίξουν στη φύση ή ζευγάρια που κάνουν μία ρομαντική βόλτα. Θα καταλάβετε ότι φτάσατε στις πηγές από την απότομη πτώση της θερμοκρασίας, η οποία ειδικά το καλοκαίρι, είναι πολύ ευχάριστη.

Η αφθονία των νερών επιτρέπει στη φύση να είναι στα καλύτερά της όλο το χρόνο. Μεγάλα πλατάνια, θάμνοι, γρασίδι και άλλα δέντρα, δημιουργούν ένα ειδυλλιακό τοπίο. Τα διάσπαρτα τμήματα από τους λίθους του αρχαίου ναού, μαρτυρούν ότι ο τόπος αυτός έχει γνωρίσει μία ακμή στην ιστορία του, έχει υπάρξει σημαντικός και, σίγουρα, κρύβει πολλά μυστικά από ένα μακρινό παρελθόν.

Μερικά μόλις μέτρα πιο μακριά, βρίσκονται τα ερείπια του πρωτοχριστιανικού ναού της Θεοτόκου Ελεούσας.  Στο βίντεο που ακολουθεί, κάνουμε μια σύντομη βόλτα στις πηγές και θα συνεχίσουμε με την επίσκεψή μας στο ναό!

Ο Πρωτοχριστιανικός ναός της Θεοτόκου Ελεούσας

Σχετικά με τη χρονολόγηση αυτού του ναού, υπάρχουν κάποιες ασάφειες. Έχω βρει αναφορές για οικοδόμηση τον 5ο αιώνα ενώ σε άλλες πηγές αναφέρεται ως Βυζαντινός του 7ου αιώνα. Αυτό που παρατηρεί κάποιος φτάνοντας στο ναό, είναι η χρήση δομικών υλικών που παραπέμπουν πιο πολύ σε αρχαιοελληνικό. Ήταν πολύ σύνηθες, εξάλλου, με την εξάπλωση της νέας θρησκείας του Χριστιανισμού, να γκρεμίζουν αρχαίους ναούς και να χτίζουν με τα υλικά τους χριστιανικούς, στην ίδια θέση.

ναός της Θεοτόκου Ελεούσας ή Παναγίας Μαυρομαντήλα

Αναζητώντας, λοιπόν, πληροφορίες για το αν υπήρχε σε αυτό το σημείο κάτι άλλο, βρήκα πολλές αναφορές για την ύπαρξη αρχαίου Ιερού ή Ναού. Ο ιερός αυτός χώρος ήταν αφιερωμένος στον θεό Κηφισό. Ακούγεται πολύ λογικό γνωρίζοντας ότι ακριβώς δίπλα βρίσκονται οι πηγές του Βοιωτικού Κηφισού και ότι τα ποτάμια θεοποιούνταν στην αρχαιότητα.

Στο βίντεο που ακολουθεί θα κάνουμε μία σύντομη περιήγηση στο εσωτερικό του ναού και μπορείτε να παρατηρήσετε και μόνοι σας τα αρχαία λείψανα.

Η παράδοση που αιτιολογεί την ονομασία: Παναγία Μαυρομαντήλα

Ο ναός της Θεοτόκου Ελεούσας έχει και μία άλλη ονομασία: Παναγία Μαυρομαντήλα. Υπάρχει, λοιπόν, ένας τοπικός θρύλος που αιτιολογεί αυτήν την ονομασία.

Μια όμορφη κόρη, ονόματι Ελεούσα, τη διεκδικούσαν δύο παλικάρια. Επειδή στην περιοχή δεν υπήρχε νερό αλλά ούτε και ναός αφιερωμένος στην Παναγία, αποφάσισε να ζητήσει από τους νεαρούς αντίστοιχο “άθλο”. Όποιος εκπλήρωνε πρώτος τη δοκιμασία του, θα έπαιρνε το χέρι της κοπέλας ως ανταμοιβή. Από τον έναν, λοιπόν, ζήτησε να τρυπήσει το βράχο μέχρι να βρει άφθονο νερό. Από τον άλλον, να χτίσει ναό αφιερωμένο στην Παναγία. Οι δύο νέοι ολοκλήρωσαν το έργο τους ταυτόχρονα, οπότε έδωσαν μάχη για το ποιος θα επικρατήσει. Τελικά, σκοτώθηκαν και οι δύο. Έκτοτε, η πηγή ονομάζεται Αγία Ελεούσα και η εκκλησία Παναγία Μαυρομαντήλα, λόγω του πένθους της κοπέλας.

ναός της Θεοτόκου Ελεούσας ή αλλιώς Παναγία Μαυρομαντήλα

Σίγουρα και σε εσάς ακούγεται λίγο… απίθανο να μην υπήρχε νερό εκεί που βρίσκονταν οι πηγές του Κηφισού από την αρχαιότητα. Το πλαίσιο ενός θρύλου μπορεί να “δικαιολογήσει” πολλά παράδοξα! Σε κάθε περίπτωση, αξίζει αν βρεθείτε στην περιοχή να πάτε από τον Πολύδροσο είτε με τα πόδια είτε με αυτοκίνητο ως εκεί.

 

Εξ-ερευνήσεις

Καρύταινα: οδοιπορικό στο Τολέδο της Ελλάδας

by iopapami_admin

Παραδοσιακή, μυστηριακή και αγέρωχη, δεσπόζει η Καρύταινα στην ορεινή Αρκαδία. Μέσα σε 2,5 με 3 ώρες από την Αθήνα, αλλάζουμε τοπίο και χανόμαστε στα πλακόστρωτα δρομάκια του παραδοσιακού αυτού οικισμού, που αποπνέουν έναν αέρα από Μεσαίωνα!

Περπατώντας στα πλακόστρωτα της Καρύταινας.
Ο ανδριάντας του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη στο κάστρο της Καρύταινας, στην κορυφή του λόφου.

Γιατί να επισκεφθείτε την Καρύταινα

Η ορεινή Αρκαδία προσφέρεται για εξορμήσεις στη φύση, ενώ η Αρκαδική γη έχει πλούσια και ανεξάντλητη ιστορία. Σε υψόμετρο 500 περίπου μέτρων, ο γραφικός οικισμός της Καρύταινας θα κλέψει την καρδιά σας! Πλακόστρωτα από τον 13ο αιώνα, αρχοντικά του 19ου, μαγευτική θέα στον κάμπο της Μεγαλόπολης και ένα κάστρο που κρύβει τα δικά του μυστικά!

Θέα από το κάστρο προς τον κάμπο της Μεγαλόπολης, τους δύο ποταμούς και το ιστορικό γεφύρι, που πλέον υπερκεράζεται από μια σύγχρονη γέφυρα.

Περπατώντας στα στενά δρομάκια του χωριού, θα αισθανθείτε ότι μεταφέρεστε πίσω στο χρόνο και ότι οι ρυθμοί εδώ κυλούν πιο αργά. Ο καθαρός αέρας σας προσκαλεί σε κάθε διασταύρωση σε άλλες διαδρομές για να δείτε κάτι ακόμα, όπως την κεντρική εκκλησία του χωριού από όπου μπορείτε να απολαύσετε τη θέα προς τον Αλφειό και τον Λούσιο ποταμό. Επίσης, μπορείτε να επισκεφθείτε τη Βυζαντινή εκκλησία του Αγίου Νικολάου, με τον εκπληκτικό εσωτερικό διάκοσμο.

Άποψη του εσωτερικού του κάστρου, από την κορυφή του φρουρίου.

Ωστόσο, το πιο εντυπωσιακό κτίσμα, είναι το κάστρο που περιφρουρεί μέχρι σήμερα τον όμορφο λόφο. Τα τείχη του περικλείουν έναν σταυροειδή εγγεγραμμένο ναό της Παναγίας, κάποια βοηθητικά κτίσματα και ένα διώροφο οίκημα που έμελε να γίνει το σπίτι του Κολοκοτρώνη!

Η ιστορία του κάστρου της Καρύταινας

Εντός των τειχών του κάστρου.

Το κάστρο χτίστηκε τον 13ο αιώνα, πιθανότατα γύρω στο 1245, από τον Γάλλο ιππότη Γοδεφρείδο ντε Μπρυγιέρ  (Geoffrey de Bruyeres ή de Briel), βαρόνο της Καρύταινας. Για τα χρόνια πριν τη Φραγκοκρατία, δεν έχουμε επαρκείς πληροφορίες για το τι ακριβώς βρισκόταν εκεί. Πιθανολογείται, ωστόσο, ότι προϋπήρχε κάποιο τείχος ή ακρόπολη, καθώς εδώ τοποθετείται η αρχαία Βρένθη.

Οι Φράγκοι Σταυροφόροι άφησαν το στίγμα τους σε αυτόν εδώ τον τόπο ήδη από το 1209, όταν ο Ούγκο ντε Μπρυγιέρ, ο πατέρας του Γοδεφρείδου, πήρε μία από τις 12 βαρονίες του Πριγκιπάτου της Αχαΐας. Μετά το θάνατο του δευτέρου, η βαρονία περιήλθε κατά το ήμισυ στον πρίγκιπα της Αχαΐας και κατά το άλλο ήμισυ στη χήρα του (Ισαβέλλα ντε λα Ρος). Η Ισαβέλλα, αδερφή του Δούκα των Αθηνών, παντρεύτηκε τον πρωτότοκο γιο του Φράγκου βασιλιά της Κύπρου, κόμη Λέτσε Ούγκο ντε Μπριέν.

Ανεβαίνοντας προς την κορυφή του φρουρίου.

Μετά το θάνατο της Ισαβέλλας, ο σύζυγός της απείχε πολύ από τα δρώμενα της βαρονίας της Καρύταινας. Το ενδιαφέρον του είχε στραφεί σε πολεμικές επιχειρήσεις στην Ιταλία. Ωστόσο, η ακυβερνησία στην οποία περιήλθε το Πριγκιπάτο της Αχαΐας, έχριζε διευθέτησης. Έτσι, το 1289, ο βασιλιάς της Σικελίας εκχώρησε το Πριγκιπάτο στην Ιζαμπώ (Ισαβέλλα Βιλλεαρδουίνου), η οποία παντρεύτηκε τον νέο Πρίγκιπα της Αχαΐας, Florent d’Hainaut. Λέγεται ότι αργότερα ο Ούγκο ντε Μπιέν, επανέκτησε τη μισή Καρύταινα, χωρίς όμως να επιβεβαιώνεται αυτή η πληροφορία από γραπτές πηγές.

Η Καρύταινα παραδίδεται στα χέρια των Βυζαντινών το 1324, κατόπιν της δωροδοκίας του φρούραρχου του κάστρου από τον Βυζαντινό Επίτροπο Μορέως, Ανδρόνικο Ασάν Παλαιολόγο. Μάλιστα, ο Ανδρόνικος, ανέκτησε μεγάλο μέρος της Πελοποννήσου από τους Φράγκους. Ωστόσο, το κάστρο δεν άργησε πολύ να αλλάξει χέρια και πάλι. Παραδόθηκε το 1458 (ή το 1460) στους Τούρκους από τον φρούραρχο και έμεινε στην κυριαρχία τους μέχρι το 1687, όπου έχουμε την κατάληψή του από τους Ενετούς.

Η σημασία του κάστρου στην Ελληνική Επανάσταση

Το κάστρο, λόγω της θέσης του, δεν έπαψε να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στα γεωπολιτικά δρώμενα της περιοχής. Γι’ αυτό άλλωστε και προσέλκυσε τόσους κατακτητές. Από αυτή την τοποθεσία ήλεγχαν τα περάσματα προς τη Μεσσηνία, την Αρκαδία και την κοιλάδα του Αλφειού.

Στις 27 Μαρτίου 1821, έλαβε χώρα εκεί η μάχη της Καρύταινας. Πρόκειται για μία από τις πρώτες νικηφόρες μάχες της Επανάστασης. Η συνδρομή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη στη νικηφόρα έκβαση ήταν ζωτικής σημασίας. Δυστυχώς, τις ημέρες που ακολούθησαν, η νίκη αυτή μετατράπηκε σε ήττα. Δεν παύει όμως, να αποτελεί μία από τις πρώτες συντονισμένες μάχες για την απελευθέρωση.

Κατά το 1826, ο Γέρος του Μοριά αποκατέστησε την οχύρωση του κάστρου και το αξιοποίησε ως ορμητήριο αλλά και ως καταφύγιο για τους συμπατριώτες του. Επίσης, αξιοποίησε το διώροφο κτίσμα που βρίσκεται εντός του φρουρίου. Το οίκημα υπολογίζεται ότι χτίστηκε από τους Βυζαντινούς, γύρω στα 1400. Με τις επισκευές του οπλαρχηγού, χρησιμοποιήθηκε τόσο ως παρατηρητήριο όσο και ως οικία του.

Απολαύστε την εξερεύνηση και τον καθαρό αέρα στα πλακόστρωτα του χωριού!

Αργότερα, το κτίσμα αυτό έγινε γνωστό ως ο Πύργος Μαντζουράνη. Ωστόσο, για τους κατοίκους της Καρύταινας θα είναι πάντα το σπίτι του Κολοκοτρώνη.

Η Καρύταινα του σήμερα

Ασφαλώς, δεν χρειάζεται να επισκεφθείτε τον παραδοσιακό αυτό οικισμό μόνο και μόνο για την ιστορία του ή το πανέμορφο τοπίο. Μπορείτε να απολαύσετε μία ολόκληρη εμπειρία και να βιώσετε στο μέγιστο όσα μπορεί να σας προσφέρει αυτός ο τόπος.

Οι κάτοικοι του χωριού είναι πολύ φιλόξενοι και πάντα πρόθυμοι να σας δώσουν πληροφορίες για οτιδήποτε θέλετε να μάθετε για την περιοχή. Μπορείτε να απολαύσετε δραστηριότητες στη φύση, από πεζοπορία μέχρι ράφτινγκ στο ποτάμι. Επίσης, αξίζει να δοκιμάσετε τις τοπικές λιχουδιές! Στα παραδοσιακά καφέ που θα βρείτε εδώ, έχετε την ευκαιρία να γευτείτε χειροποίητες πίτες και γλυκά με θέα προς το κάστρο ή την κοιλάδα.

Είναι πολύ πιθανό να βρείτε το φρούριο κλειστό για και να μην μπορέσετε να δείτε από κοντά το εκκλησάκι, τον πύργο του Κολοκοτρώνη και τα καλοδιατηρημένα ερείπια του κάστρου. Από όσο γνωρίζω, τους τελευταίους μήνες πραγματοποιούνται εργασίες συντήρησης εκεί, αλλά δεν ξέρω αν έχουν ολοκληρωθεί ακόμα ή όχι και αν άνοιξε πάλι η είσοδος για το κοινό. Ωστόσο, αξίζει να περπατήσετε ως εκεί και αν είστε τυχεροί και βρείτε τις πόρτες ανοιχτές, να πατήσετε πάνω στα βήματα των οπλαρχηγών μας.

Περιηγηθείτε μαζί μου εντός των τειχών του φρουρίου, μέσα από το βίντεο που ακολουθεί.


Σε αυτό το σημείο θα ήθελα να ευχαριστήσω το ταξιδιωτικό γραφείο Kolmar Travel για τη μοναδική εμπειρία ταξιδιού και ξενάγησης που μου προσέφερε. Στο Kolmar Travel πορείτε να βρείτε υπέροχους και πρωτότυπους προορισμούς, που ξεφεύγουν από τα συνηθισμένα. Ακόμη, μπορείτε να ζητήσετε ένα ταξίδι στα μέτρα σας και να συζητήσετε ιδέες, μέρη και δραστηριότητες, τις οποίες μπορείτε να εξασφαλίσετε στις καλύτερες τιμές μέσα από το ταξιδιωτικό γραφείο!

Το πιο σημαντικό από όλα, για μένα, είναι ότι ταξιδεύετε πάντα με άνεση και ασφάλεια, ενώ η ξενάγηση που προσφέρεται θα ικανοποιήσει και τον πιο απαιτητικό ταξιδιώτη!

Εξ-ερευνήσειςΜυθικές Ιστορίες

Οι Εσπερίδες και οι Νήσοι των Μακάρων στα Κανάρια Νησιά;

by iopapami_admin

Ένα από τα πράγματα που δεν περίμενα να συναντήσω στα Κανάρια Νησιά, ήταν ο οποιοσδήποτε σύνδεσμος με την Αρχαία Ελλάδα! Πέρα από τις Ηράκλειες Στήλες, στον Ατλαντικό Ωκεανό, υπάρχουν μύθοι και παραδόσεις που συσχετίζουν αυτά τα νησιά με τόπους των αρχαίων Ελλήνων. Υπάρχουν, μάλιστα, αναφορές που υποδεικνύουν ότι οι Νήσοι των Μακάρων πιθανότατα ήταν τα Κανάρια Νησιά!

Ο Άτλας στην πόλη Guimar της Τενερίφης! Το γλυπτό αυτό βρίσκεται στον προαύλιο χώρο των Πυραμίδων της Guimar.

Με αφορμή το γλυπτό του Άτλαντα στην πόλη Guimar της Τενερίφης, θα ξεκινήσουμε να ξετυλίγουμε τους μύθους που συνδέονται με τον Τιτάνα!

Όλοι γνωρίζουμε ότι ο Άτλας τιμωρήθηκε από το Δία μετά την ήττα των Τιτάνων στην Τιτανομαχία. Καταδικάστηκε να κρατά στους ώμους του τον ουράνιο θόλο. Κατά μία εκδοχή, κρατά τις στήλες στις οποίες στηρίζεται ο ουρανός. Οι στήλες αυτές κάποτε καλούνταν Κρόνιες Στήλες, αλλά μετά το πέρασμα του Ηρακλή για τη διεκπεραίωση ενός άθλου, ονομάστηκαν Ηράκλειες Στήλες.

Ο Ηρακλής ήταν αυτός που απάλλαξε τη Γαία από τις ανομίες που είχε σπείρει η αποστασία του Κρόνου. Γι’ αυτό και μέσα από τους περίφημους άθλους του, ουσιαστικά αντιμετώπισε γίγαντες, τιτάνες, δράκους και άλλα πλάσματα που καταδυνάστευαν τον Κόσμο, τόσο τους ανθρώπους όσο και τη Φύση. Έτσι, από όπου περνούσε και επιτελούσε το έργο του, ξεκινούσε μία νέα επoχή. Από την εποχή του Κρόνου, στην εποχή του Ηρακλή και των γενών που δημιούργησε, λοιπόν.

Ο άθλος που οδήγησε τον Ηρακλή στην Τενερίφη

Σύμφωνα με χρησμό του μαντείου των Δελφών, ο Ηρακλής έπρεπε να υπηρετήσει το βασιλιά της Τίρυνθας, Ευρυσθέα, για δώδεκα χρόνια. Ο δε Ευρυσθέας, του ανέθεσε δώδεκα δύσκολες αποστολές που απώτερο στόχο είχαν την εξόντωση του ήρωα. Κατά την Πυθία, μετά την περάτωση των άθλων, θα γινόταν αθάνατος. Ωστόσο, το πώς φτάσαμε στο σημείο να υπηρετεί ο Ηρακλής έναν βασιλιά, θα το αναλύσουμε σε ξεχωριστό άρθρο.

Σε έναν από τους άθλους, ζητήθηκε από τον Ηρακλή, να φέρει στον βασιλιά τα χρυσά μήλα των Εσπερίδων. Για να προχωρήσουμε στη σύνδεση του ελληνικού μύθου με τα Κανάρια Νησιά, πρέπει πρώτα να αναλύσουμε τα πρόσωπα του μύθου και τους ρόλους τους. Ας τα πάρουμε, λοιπόν, ένα προς ένα.

Ποιες ήταν οι Εσπερίδες;

Οι Εσπερίδες ήταν Νύμφες της ελληνικής μυθολογίας. Ονομάστηκαν έτσι, επειδή κατοικούσαν στην Εσπερία, δηλαδή στη Δύση. Αυτός ο τόπος θεωρείται ότι βρισκόταν κάπου στη Νότια Ισπανία. Κατά τον Ησίοδο, ήταν κόρες της Νύχτας. Σύμφωνα με άλλες εκδοχές, ήταν κόρες του Δία και της Θέτιδος ή του Φόρκυ και της Κητούς. Κάποιοι της τοποθετούσαν ως Νύμφες της Βορείου Αφρικής και θεωρούσαν ότι ζουν κοντά στην οροσειρά του Άτλαντα, στο σημερινό Μαρόκο. Κατά άλλους, ήταν κόρες του Τιτάνα Άτλαντα και θεωρούνται Ατλαντίδες Νύμφες.

Οι τοποθεσίες που αναφέρονται, Νότια Ισπανία και Άτλαντας Αφρικής, βρίσκονται και οι δύο πάρα πολύ κοντά με τα Κανάρια Νησιά. Κρατάμε αυτό το στοιχείο και συνεχίζουμε στα επόμενα. Για το Ιερό Δέντρο με τα χρυσά μήλα των Εσπερίδων και τον δράκο – φίδι που το φυλούσε, θα βρείτε πληροφορίες στο άρθρο: Το Dragon Tree των Κανάριων Νήσων, ο Ηρακλής και ο δράκος Λάδων.

Ήταν τα Κανάρια Νησιά οι Νήσοι των Μακάρων;

Οι Νήσοι των Μακάρων ήταν ένας ειδυλλιακός τόπος στον οποίο μετέβαιναν οι ήρωες και οι ενάρετοι άνθρωποι μετά το θάνατό τους. Εκεί, ζούσαν τρισευτυχισμένοι, χωρίς έγνοιες, με τον ήλιο να λάμπει και τη γη να καρπίζει, σε μία Χρυσή Εποχή.

Στο ακρωτήρι Punta de Teno, στην Τενερίφη. Θα μπορούσαν τα Κανάρια Νησιά να θεωρηθούν ως ένα είδος Παραδείσου!

«Όπου τους πιο πολλούς στο χώμα τους παράχωσε
το τέλος του θανάτου. Σε κάποιους όμως έδωσε τη χάρη
ο Κρονίδης Ζευς να μείνουν πέρα απ᾽ τους ανθρώπους·
σαν αγαθός πατέρας τους κατοίκισε στα πέρατα του κόσμου,
κι εκεί, με δίχως λύπη στην ψυχή τους,
κατοικούν στις Νήσους των Μακάρων, πλάι στις ροές
του Ωκεανού, του βαθυστρόβιλου, ήρωες ευτυχείς·
που τους προσφέρει τρεις φορές η σιτοφόρα γη τον χρόνο
ώριμους και γλυκούς καρπούς, σαν μέλι».

Ησίοδος, Έργα και Ημέραι, 166-174

Σύμφωνα με τον Ησίοδο, λοιπόν, οι Μακάρες Νήσοι βρίσκονταν πλάι στις ροές του Ωκεανού. Ο λυρικός ποιητής Πίνδαρος, μας λέει ότι γύρω από αυτά τα Νησιά πνέουν οι αύρες του Ωκεανού και ότι φεγγοβολούν χρυσά άνθη από δέντρα ολόλαμπρα. Ας θυμηθούμε τις αναφορές για τα χρυσά μήλα στον κήπο των Εσπερίδων. Τα λόγια του Πίνδαρου, μάς παραπέμπουν, επίσης, στο χρυσό γένος του Ησίοδου.

«ὅσοι δ᾽ ἐτόλμασαν ἐστρίς
ἑκατέρωθι μείναντες ἀπὸ πάμπαν ἀδίκων ἔχειν
ψυχάν, ἔτειλαν Διὸς ὁδὸν παρὰ Κρόνου τύρσιν·· ἔνθα μακάρων
νᾶσον ὠκεανίδες
αὖραι περιπνέοισιν·· ἄνθεμα δὲ χρυσοῦ φλέγει,
τὰ μὲν χερσόθεν ἀπ᾽ ἀγλαῶν δενδρέων,
ὕδωρ δ᾽ ἄλλα φέρβει,
ὅρμοισι τῶν χέρας ἀναπλέκοντι καὶ στεφάνους

βουλαῖς ἐν ὀρθαῖσι Ῥαδαμάνθυος, 
ὃν πατὴρ ἔχει μέγας ἑτοῖμον αὐτῷ πάρεδρον,
πόσις ὁ πάντων Ῥέας
ὑπέρτατον ἐχοίσας θρόνον.
Πηλεύς τε καὶ Κάδμος ἐν τοῖσιν ἀλέγονται·
Ἀχιλλέα τ᾽ ἔνεικ᾽, ἐπεὶ Ζηνὸς ἦτορ
λιταῖς ἔπεισε, μάτηρ·…»

Πίνδαρος, Ολυμπιόνικος II, 68-80

Όλες σχεδόν οι αναφορές, συγκλίνουν στο ότι τα Νησιά των Μακάρων βρίσκονταν πέρα από τις Ηράκλειες Στήλες, στον Ατλαντικό Ωκεανό. Ο Στράβωνας τα ταύτισε με τα Νησιά των Εσπερίδων, όπου κατοικούσαν σύμφωνα με τον μύθο οι νύμφες Εσπερίδες, οι οποίες φύλαγαν τα χρυσά μήλα των θεών. Είδαμε βέβαια, με ποιον τρόπο αυτά τα νησιά πιθανολογούνται ως τα γνωστά μας Κανάρια. Ο Πλίνιος, επίσης, τα ταύτισε με τις Κανάριες Νήσους που «βρίθουν καρπών και πτηνών κάθε είδους».

H Playa del Arenal, στην Τενερίφη.

Στην εικόνα που ακολουθεί, βλέπετε ένα παγκόσμιο χάρτη του 1493, ο οποίος βρίσκεται στο βιβλίο “το Χρονικό της Νυρεμβέργης”, του Χάρτμαν Σίντελ. Δυτικά της Αφρικής, βλέπουμε 3 νησιά που αναφέρονται στο χάρτη ως Νήσοι των Μακάρων. Το σημείο στο οποίο βρίσκονται στον χάρτη, ταιριάζει πολύ με αυτό των Κανάριων.

Οι Νήσοι των Μακάρων αναφέρονται στα δυτικά της Αφρικής, στο χάρτη του Χάρτμαν Σίντελ, το 1493.

Αξίζει να αναφέρουμε ότι πραγματικά το κλίμα των Κανάριων Νήσων είναι γλυκό, όλο το χρόνο. Ήπιο κρύο το χειμώνα, πολύ θερμότερος ο καιρός από την υπόλοιπη Ευρώπη, και λίγο λιγότερο ζεστό το καλοκαίρι από αυτό που συνηθίζουμε εμείς στην Ελλάδα. Επίσης, η χλωρίδα και η πανίδα των νησιών χαρακτηρίζεται από μεγάλη ποικιλία, ενώ παρατηρούνται και ενδημικά είδη φυτών, όπως αυτά της οικογένειας των Dragon Trees.

Εξ-ερευνήσεις

Candelaria: Οδοιπορικό στο Ιερό Προσκύνημα της Τενερίφης

by iopapami_admin

Σε απόσταση περίπου 20 χιλιομέτρων από την Santa Cruz de Tenerife, την πρωτεύουσα της Τενερίφης, βρίσκεται μια μικρή πόλη του Ατλαντικού, με μοναδική ομορφιά και ξεχωριστή ιστορία. Η Candelaria αποτελεί τόπο προσκυνήματος για το νησί, ενώ η ιστορία της Μαύρης Μαντόνας της Μητρόπολης, χάνεται στο βάθος του χρόνου. Θα ξεκινήσουμε, λοιπό, την εξερεύνησή μας από το πιο εμβληματικό κτήριο της πόλης. Πρόκειται για τη Βασιλική της Virgen de la Candelaria, προστάτη των Καναρίων Νήσων!

Πώς θα φτάσετε στην Candelaria

Είναι πολύ εύκολο να φτάσετε στην όμορφη αυτή πόλη. Αν έχετε νοικιάσει αυτοκίνητο, απλά πηγαίνετε προς τα νότια και ακολουθείτε τις πινακίδες. Είναι πολύ κατατοπιστικές και δεν πρόκειται να χαθείτε. Αν δεν έχετε κάποιο δικό σας μεταφορικό μέσο, μην ανησυχείτε καθόλου, γιατί οι συγκοινωνίες του νησιού είναι πολύ ακριβείς. Υπάρχουν πολύ τακτικά δρομολόγια προς την Candelaria με το λεωφορείο, καθ’ όλη της διάρκεια της ημέρας.

Το λεωφορείο σάς αφήνει σε κεντρικό σημείο της πόλης και σας παραλαμβάνει από εκεί. Υπάρχουν κι άλλες στάσεις που ίσως σας εξυπηρετούν. Ωστόσο, εγώ προσωπικά, επιλέγω να φεύγω από το σημείο που με άφησαν, όταν βρίσκομαι σε άγνωστο μέρος. Από εκεί, λοιπόν, μπορείτε να κατευθυνθείτε προς το πλακόστρωτο που οδηγεί στην πλατεία Plaza de la Patrona de Canarias. Μόλις φτάσετε, θα αντικρύσετε τη Βασιλική της Nuestra Señora de la Candelaria και τα εμβληματικά αγάλματα των Menceyes.

Η Βασιλική της Παρθένου

Για να μάθουμε την ιστορία της περίφημης Βασιλικής της Candelaria, θα πάμε στο μακρινό 1390, όταν αυτή πόλη ήταν ένα απομονωμένο μέρος, στο οποίο σύχναζαν βοσκοί Guanches από το menceyato de Güímar. Δηλαδή, βοσκοί των ιθαγενών πληθυσμών που κατοικούσαν στο νησί πριν την Ισπανική αποικιοκρατία. Η Candelaria ανήκε τότε στο βασίλειο της Güímar, ένα από τα 9 βασίλεια της Τενερίφης (menceyatos).

Από το εσωτερικό της Βασιλικής της Candelaria

Ένα βράδυ, δύο ντόπιοι αιγοβοσκοί, είδαν μερικές κατσίκες να αρνούνται να συνεχίσουν προς το στόμιο της ρεματιάς. Έτσι, ο ένας από τους δύο πήγε να δει τι συμβαίνει, νομίζοντας ότι υπήρχαν άνθρωποι που ήθελαν να τους κλέψουν. Αντ’ αυτού, βρήκε σε έναν βράχο το άγαλμα της Παναγίας της Candelaria (που αργότερα ανακηρύχθηκε κύρια προστάτιδα των Καναρίων Νήσων).

Αρχικά, το άγαλμα της Μαύρης Μαντόνα, μεταφέρθηκε στο σπήλαιο Chinguaro, το οποίο ήταν το παλάτι του βασιλιά (mencey) της Güímar. Αργότερα, οι Guanches τη μετέφεραν στο σπήλαιο Achbinico στην Candelaria, το οποίο μετατράπηκε σε τόπο λατρείας. Στην αρχή, το ταύτισαν με τη θεά τους Chaxiraxi (τη μητέρα των θεών), αλλά αργότερα, οι Χριστιανοί κατακτητές το αναγνώρισαν ως το άγαλμα της Παναγίας.

Με το βλέμμα στον τρούλο της Βασιλικής

Λίγο αργότερα χτίστηκε ένα παρεκκλήσι για να το στεγάσει, ενώ το σπήλαιο αυτό χρησιμοποιήθηκε και ως νεκροταφείο Χριστιανών, πιστών της Παναγίας. Το 1596, ο βασιλιάς Φίλιππος Γ’ ανακηρύχθηκε προστάτης της Παναγίας της Candelaria. Αφού ανέβηκε στο θρόνο, ο Ισπανός μονάρχης έδωσε τον τίτλο: «Βασιλικό», στο ιερό της Candelaria. Ως εκ τούτου, είναι το πρώτο ιερό στα Κανάρια Νησιά που έλαβε αυτόν τον τίτλο.

Το 1789, το εκκλησάκι αυτό καταστράφηκε από πυρκαγιά και στη θέση του χτίστηκε η σημερινή Βασιλική. Η κατασκευή του μεγαλοπρεπούς αυτού κτηρίου αναβλήθηκε πολλές φορές, κυρίως λόγω οικονομικής κρίσης και πολέμων. Τελικά, ο επίσκοπος της Τενερίφης, Domingo Pérez Cáceres προώθησε την κατασκευή, αναθέτοντας το έργο στον αρχιτέκτονα Jose Enrique Marrero Regalado. Όλα τα νησιά συνεισέφεραν με δωρεές για την ολοκλήρωση της Βασιλικής. Ο αγιασμός του Μητροπολιτικού αυτού Ναού, πραγματοποιήθηκε την 1η Φεβρουαρίου του 1959, με όλες τις προβλεπόμενες τιμές.

Στα δεξιά, το περίφημο άγαλμα της Μαύρης Μαντόνα.

Κάθε χρόνο, στις 15 Αυγούστου γιορτάζει η Μαντόνα της Candelaria και αυτή είναι μια από τις πιο σημαντικές γιορτές στην Τενερίφη. Οι φωτογραφίες που συνοδεύουν αυτό το άρθρο τραβήχτηκαν κατά τις ημέρες των εορτασμών της Παναγίας. Εξού και η γιορτινή ατμόσφαιρα που διακρίνετε στους δρόμους και τις πλατείες.

Θρύλοι για τη Μαύρη Μαντόνα της Candelaria

Ορισμένες από τις ονομασίες που αποδίδονται στη Μαύρη Μαντόνα της Candelaria είναι: Virgen de Candelaria, Nuestra Señora de la Candelaria και La Morenita. Σύμφωνα με έναν μύθο που καταγράφηκε από τον Alonso de Espinosa το 1594, ένα άγαλμα της Παναγίας, που έφερε ένα παιδί στο ένα χέρι και ένα πράσινο κερί στο άλλο (εξ ου και “Candelaria”), ανακαλύφθηκε από δύο βοσκούς, πριν την κατάκτηση του νησιού από τους Ισπανούς.

Ο ένας βοσκός προσπάθησε να ρίξει μια πέτρα στο άγαλμα, αλλά το χέρι του παρέλυσε. Ο άλλος, προσπάθησε να μαχαιρώσει το άγαλμα αλλά τελικά, κατέληξε να μαχαιρώσει τον εαυτό του. Έτσι, τελικά το άγαλμα μεταφέρθηκε στον τοπικό βασιλιά, στο σπήλαιο Chinguaro. Οι Guanches πίστεψαν ότι το θαυμαστό αυτό άγαλμα είναι η μητέρα των θεών τους, η θεά Chaxiraxi.

Αργότερα, ο Antón, ένας Guanche που είχε υποδουλωθεί και προσηλυτιστεί στον Χριστιανισμό από τους Καστιλιάνους, επέστρεψε στην Τενερίφη και αναγνώρισε το άγαλμα ως αυτό της Παναγίας. Μίλησε στον mencey για τη μεταστροφή του και έτσι το άγαλμα λατρεύτηκε ως Παναγία από τους Guanches, οι οποίοι το μετέφεραν στο σπήλαιο του Achbinico. Ωστόσο, το άγαλμα κλάπηκε και μεταφέρθηκε στο Lanzarote, ένα νησί εκ των Καναρίων. Αργότερα, ύστερα από τη μεσολάβηση πολλών γεγονότων, ανάμεσα σε αυτά και το ξέσπασμα πανώλης στο Lanzarote, το άγαλμα επεστράφη στην Τενερίφη.

Εις μνήμην…, στο εσωτερικό του Ναού.
Ο τελευταίος Μυστικός Δείπνος

Το άγαλμα που βρίσκεται σήμερα στη Βασιλική, δεν είναι αυτό που εντοπίστηκε από τους βοσκούς. Εκείνο το άγαλμα καταστράφηκε από μία καταιγίδα το 1826. Η καταιγίδα αυτή ήταν τόσο σφοδρή, που προκάλεσε σοβαρότατες ζημιές στη Μονή των Δομινικανών Πατέρων που φροντίζουν το Ναό της Παναγίας, δηλαδή, στο κτήριο που βρίσκεται δίπλα από τη Βασιλική.

Το άγαλμα που βλέπουμε σήμερα, φτιάχτηκε το 1827 από τον Fernando Estevez. Το αρχικό, ήταν ένα μεσαιωνικό γοτθικό γλυπτό με σκούρο χρώμα και ρούχα παρόμοια με αυτά της Παναγίας της Lluch (προστάτιδας της Μαγιόρκα) και της Παναγίας της Μονσεράτ (προστάτιδας της Καταλονίας).

Μέσα από το βίντεο που ακολουθεί, ελάτε μαζί μου μία βόλτα στην πλατεία Plaza de la Patrona de Canarias. Το βίντεο τραβήχτηκε όταν ακόμα δε γνώριζα σχεδόν τίποτα για την όμορφη αυτή πόλη, κατά τα πρώτα μου βήματα εκεί. Δίπλα από τον Ατλαντικό ωκεανό και τα επιβλητικά αγάλματα των Menceys, αξίζει σίγουρα μία βόλτα!

Αν θέλετε να συνεχίσετε την εξερεύνηση στην Τενερίφη, ακολουθήστε με στις Πυραμίδες της Güímar!

Εξ-ερευνήσειςΜυθικές Ιστορίες

Εξερεύνηση στην Αρχαία Λιλαία

by iopapami_admin

Στους πρόποδες του Παρνασσού, συναντάμε τη Λιλαία, γνωστή πλέον και ως Κάτω Αγόριανη. Περνώντας από τον κεντρικό δρόμο, έξω από το χωριό, ανεβαίνοντας προς την Άνω Αγόριανη ή αλλιώς Επτάλοφο, σίγουρα ένας πύργος στα αριστερά θα τραβήξει την προσοχή σας. Οι πιο παρατηρητικοί, θα διακρίνετε και τα υπολείμματα από κάποια τείχη. Πίσω από αυτά τα τείχη, άκμασε κάποτε η Αρχαία Λιλαία!

Ανεβαίνοντας τον χωματόδρομο που θα βρείτε στα αριστερά σας, μπορείτε να ανεβείτε με όχημα αρκετά ώστε να πλησιάσετε τον πύργο. Ο φράγκικος πύργος που θα δείτε εκεί, έχει δεχτεί επεμβάσεις με υλικά από την ακρόπολη της αρχαίας Λιλαίας και πιθανολογείται ότι διαμορφώθηκε σε τριώροφη κατοικία κατά τον 13ο αιώνα. Δυστυχώς, στον αρχαιολογικό χώρο, θα βρείτε μόνο ερείπια από δύο πύργους και από τα τείχη της ακρόπολης.

Άποψη από το εσωτερικό ενός πύργου της ακρόπολης της Αρχαίας Λιλαίας

Υπάρχει περιθώριο για εξερεύνηση, καθώς η περιοχή του λόφου δεν είναι αυστηρώς οριοθετημένη. Εγώ προσωπικά επέλεξα μία διαδρομή που οδηγούσε στην πίσω πλευρά του λόφου, όχι αυτήν που βλέπουμε από το δρόμο. Πρόκειται για ένα ήδη ιχνηλατημένο μονοπάτι, στο οποίο διακρίνει κανείς σημάδια από κόκκινη μπογιά πάνω σε πέτρες, για να μη χάσει το δρόμο του. Ήλπιζα να βρω κάποιο άλλο σημείο ενδιαφέροντος του αρχαιολογικού χώρου, αλλά τελικά το μονοπάτι οδηγούσε απλά στην πεδιάδα.

Μια άλλη διαδρομή που ακολούθησα, αφορούσε την επιχείρηση ανεύρεσης μιας σπηλιάς, για την οποία υπήρχε μία υποτυπώδης ταμπέλα. Τελικά, παρά την περιπλάνησή μου στον χώρο δεν κατάφερα να τη βρω. Κατεβαίνοντας στην πλατεία του χωριού, ρώτησα κάποιους ντόπιους για τη σπηλιά αλλά κανείς τους δεν ήξερε πού βρίσκεται ακριβώς. Είχαν ακούσει ότι κάποιοι έχουν εντοπίσει εκεί ένα βάραθρο και ότι κάποια στιγμή θα φροντίσουν τα μονοπάτια για τους επισκέπτες.

Αρχαία Λιλαία: ιστορικά στοιχεία και αναφορές

Κατά την αρχαιότητα, η Λιλαία ανήκε στο βόρειο μέρος της Φωκίδας, που βρισκόταν στην κοιλάδα του Κηφισού. Η θέση της δεν ήταν ευνοϊκή μόνο γιατί βρισκόταν σε σταυροδρόμι – σύνδεση Θεσσαλίας και νότιας Ελλάδα – αλλά ξεχώριζε και για τα πλούσια νερά της. Μάλιστα, το όνομά της οφείλεται στη Ναϊάδα Λίλαια, κόρη του θεοποιημένου ποταμού Κηφισού. Έτσι, από τα πανάρχαια χρόνια, συνδεόταν με τις πηγές του ποταμού αυτού.

Στην Ιλιάδα του Ομήρου (Β 523) η πόλη της Λιλαίας αναφέρεται στον “κατάλογο των νεών”, δηλαδή, στον κατάλογο των πλοίων των Αχαιών που εκστράτευσαν ενάντια στην Τροία. Τα πλούσια ύδατα, που θεωρούνταν πηγή ζωής και θείο δώρο, αναφέρονται και στον ομηρικό ύμνο προς τον Απόλλωνα. Πιο συγκεκριμένα, αναφέρεται ότι τα όμορφα νερά του Κηφισού πηγάνουν από τη Λιλαία και χύνονται μπροστά της.

Η θέα από τα τείχη της ακρόπολης προς τον κάμπο.

Όπως μας πληροφορεί η αρχαιολόγος Ανθούλα Τσαρούχα, οι κάτοικοι της πόλης πίστευαν ότι το νερό της Κασταλίας πηγής στους Δελφούς ήταν δώρο του Κηφισού. Για το λόγο αυτό, ορισμένες μέρες το χρόνο, έριχναν στην πηγή γλυκίσματα και πίστευαν ότι αυτά αναφαίνονταν στην Κασταλία κρήνη. Επίσης, αναφορά στην πόλη γίνεται και από το Στράβωνα (9.407), τον Παυσανία (10.33.3-5), τον Πτολεμαίο (3.14.14) και τον Πλίνιο (Φυσ. Ιστ. 4.27).

Τα πρώτα ίχνη κατοίκησης της περιοχής ανάγονται στα πρωτοελλαδικά χρόνια, δηλαδή, κατά την 3η χιλιετία π.Χ. Περί το 1150 π.Χ., η πόλη βρισκόταν σε τέτοια ακμή που της επέτρεπε να συμμετάσχει στον Τρωικό πόλεμο ως συμμέτοχη σε στόλο 40 πλοίων της εποχής. Αυτά τα πλοία τα συντηρούσε το Φωκικό Κοινό σε κάποιο κοντινό λιμάνι, πιθανότατα στην Κίρρα.

Μεγάλη ακμή γνώρισε η αρχαία πόλη της Λίλαιας μεταξύ 7ου και 10ου αιώνα π.Χ. Τα τείχη της είχαν σχήμα τετράγωνο και εκτείνονταν από τον κάμπο μέχρι τους πρόποδες του Παρνασσού. Λείψανα αυτών των τειχών βλέπουμε μέχρι σήμερα. Βέβαια, έκτοτε έχουν υποστεί πολλές μεταβολές και ανοικοδομήσεις, σε διαφορετικές χρονικές περιόδους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι πύργοι, όπως αναφέραμε και πιο πάνω.

Επόμενες ιστορικές αναφορές, μας μεταφέρουν στο 480 π.Χ., όταν η Λιλαία και οι γειτονικές Φωκικές πόλεις δέχτηκαν τις συνέπειες των Περσικών επιδρομών στον ελλαδικό χώρο. Όπως μας πληροφορεί ο Ηρόδοτος: «και κατά μεν έκαυσαν (οι Πέρσες) Δρυμόν πόλιν, κατά δε Χαράδρην και Έρωχον και Τεθρώνιον και Αμφίκαιαν». Το μένος του Ξέρξη για τη σθεναρή αντίσταση στις Θερμοπύλες, ξέσπασε σε όλες τις γειτονικές πόλεις.

Ο Έρωχος, που αναφέρεται από τον ιστορικό, ήταν το προάστιο της Λιλαίας, το οποίο μέχρι εκείνη την περίοδο, είχε ανθίσει. Ετυμολογικά, προέρχεται από τις λέξεις έρως + χους, δηλαδή έρωτας και χώμα-γη. Θεωρείται λοιπόν, ότι και η Λιλαία είχε την ίδια μοίρα, παρά που δεν αναφέρεται με το όνομά της.

Εξωτερική άποψη του καλοδιατηρημένου πύργου. Είναι εμφανείς οι προσθήκες που δέχτηκε στο πέρασμα των αιώνων. Οι επεμβάσεις στα τείχη και τους πύργους καταδεικνύουν ιστορικά στοιχεία για την Αρχαία Λιλαία.

Ο Παυσανίας γράφει : «Η Λίλαια έχει θέατρο, αγορά, λουτρά .Υπάρχουν δε και ιερά του Απόλλωνα και ένα της Αρτέμιδος με όρθια αγάλματα από πεντελικό μάρμαρο, Αττικής τεχνοτροπίας». Αυτό σημαίνει ότι η πόλη είχε ανακάμψει σημαντικά μετά την καταστροφή της από το βασιλιά Φίλιππο Β’, το 346 π.Χ. Οι ανασκαφές σε αρχαία Λιλαία και Έρωχο έφεραν στο φως ίχνη από το ναό της Δήμητρας και της Περσεφόνης που κατασκευάστηκε τον 5ο αι. π.Χ. Επίσης, βρέθηκε πλήθος πήλινων εδωλίων, νομισμάτων, κοσμημάτων και ελασμάτων. Οι ναοί του Απόλλωνα και της Αρτέμιδος, το θέατρο και τα λουτρά που είδε ο Παυσανίας αιώνες αργότερα, δεν γνωρίζουμε πότε κατασκευάστηκαν. Πιθανώς μερικά εξ αυτών να ήταν αυτής της περιόδου.

Τον 6ο αιώνα μ.Χ., ο αυτοκράτορας Ιουστινιανός καταρτίζει πρόγραμμα για την προστασία των πληθυσμών της αυτοκρατορίας από τις βαρβαρικές επιδρομές. Έτσι, ανακατασκευάζονται τα τείχη της Λιλαίας, η ακρόπολή της, και συμπληρώνεται η περιτοίχισή της. Από την άλλη πλευρά, έχουμε την επιβολή της νέας θρησκείας, του Χριστιανισμού, που είχε ως αποτέλεσμα να κλείσουν οι ναοί, να παύσουν τη λειτουργία τους τα Ιερά και φυσικά, να κλείσει το μαντείο των Δελφών (ήδη από το 393 μ.Χ. με το διάταγμα του Μ. Θεοδόσιου).

Αυτό έχει ως συνέπεια την ανοικοδόμηση χριστιανικών ναών με τη χρήση υλικού από αρχαία κτίσματα και μνημεία. Έτσι, ενώ η Λιλαία ακμάζει ξανά τους πρώτους Βυζαντινούς αιώνες, τα περισσότερα υπολείμματα του αρχαίου κόσμου αρχίζουν να εξαφανίζονται.

Σύντομο χρονικό: από τη Φραγκοκρατία στην ελεύθερη Ελλάδα

Μετά το 1204, με την άλωση της Πόλης από τους Φράγκους, ξεκινά μια νέα εποχή και για αυτήν την περιοχή. Η Φραγκοκρατία και η Καταλανοκρατία αφήνουν τα δικά τους σημάδια στον τόπο. Έχουμε εκ νέου προσθήκες στην οχύρωση της ακρόπολης και τη δημιουργία πολλών νέων κατοικιών στα πέριξ.

Μετά το 1393, με την επέλαση του σουλτάνου Βαγιαζήτ Α’ στην ανατολική Στερεά, η περιοχή πέφτει στην τουρκική υποτέλεια και τελικά, στην υποδούλωση. Η ζωή των κατοίκων γίνεται πολύ δύσκολη και για να επιβιώσουν αναγκάζονται να μετακινηθούν ψηλότερα. Τότε, λοιπόν, δημιούργησαν τον οικισμό Άνω Σουβάλα. Στη χάρτα του εθνομάρτυρα Ρήγα που εξέδωσε στη Βιέννη ο Άνθιμος Γαζής το 1796, αναγράφεται ο τόπος αυτός ως: Λίλαια – Σουβάλα. Ακόμα και σήμερα, πολλοί αναφέρονται στη Λιλαία με αυτή την ονομασία.

Η απελευθέρωση από τον Τουρκικό ζυγό έρχεται αργά, ύστερα από πολλούς, αιματοβαμμένους αγώνες. Οι Σουβαλιώτες πρωταγωνιστούν πλέον και σε μάχες εκτός Σουβάλας, όπως στη Γραβιά και τα Βασιλικά. Ο Παρνασσός προσφέρει πολλά κλεφτολήμερα, σπήλαια και φυσικές οχυρώσεις που βοηθούν τους αγωνιστές στις ενέδρες και τους αιφνιδιασμούς. Το 1927, με το νόμο Βενιζέλου για την αλλαγή των ονομάτων όλων των ελληνικών χωριών που φέρουν τούρκικα ονόματα, η ονομασία της ένδοξης Λιλαίας αποδόθηκε πλέον στην Κάτω Αγόριανη.

Όλη η περιοχή, Λιλαία – Πολύδροσος – Επτάλοφος, έδωσε δυναμικά το παρόν στους αγώνες κατά των Γερμανών. Ασφαλώς και το πλήρωσε με αίμα, γράφοντας με ανεξίτηλο μελάνι στις σελίδες της ιστορίας μας τα ονόματα των σύγχρονων ηρώων. Αλλά και η περίοδος του Εμφυλίου που ακολούθησε, ολοκλήρωσε τις βαναυσότητες και το αιματοκύλισμα.

Σήμερα, τα ηρώα στις πλατείες και οι ταμπέλες με την ένδειξη: Μαρτυρικό χωριό, καταδεικνύουν την ιστορία του τόπου. Αξίζει να επισκεφθείτε τα χωριά αυτά, να μάθετε την ιστορία τους μέσα από τα μουσεία της περιοχής αλλά και τους πιο ηλικιωμένους, ελάχιστους επιζώντες εκείνου του καιρού, που είναι διατεθειμένοι να μιλήσουν για τα όσα βίωσαν.

Στο ανωτέρω βίντεο, μπορείτε να δείτε το εσωτερικό του πιο καλοδιατηρημένου πύργου της ακρόπολης.
Εξ-ερευνήσειςΜυθικές Ιστορίες

Το Dragon Tree των Κανάριων Νήσων, ο Ηρακλής και ο δράκος Λάδων

by iopapami_admin

Στην Τενερίφη των Κανάριων Νήσων, στον Ατλαντικό Ωκεανό, ένας μύθος συνδέει το πιο μυστηριώδες δέντρο τους με τον Ηρακλή και το δράκο Λάδωνα. Σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία, η Γαία προσέφερε στην Ήρα ένα δέντρο με χρυσά μήλα, ως δώρο για το γάμο της με το Δία. Πρόκειται για το περίφημο δέντρο με τα χρυσά μήλα των Εσπερίδων, τα οποία κλήθηκε ο Ηρακλής να φέρει στο βασιλιά Ευρυσθέα, σε έναν από τους άθλους του.

Το Ιερό Δέντρο φυλασσόταν από έναν δράκο, ο οποίος έμοιαζε με φίδι που είχε 100 κεφάλια και αντίστοιχα, 100 φωνές. Ο δράκος Λάδων ορίστηκε από την Ήρα να προστατεύει τους καρπούς, τους οποίους έκλεβαν οι νύμφες Εσπερίδες. Τα χρυσά μήλα του Ιερού αυτού Δέντρου, θεωρούνταν καρποί της αθανασίας.

Ένα πολύ σημαντικό στοιχείο του μύθου αποτελεί το γεγονός ότι ο Ευρυσθέας δεν κράτησε τα μήλα για τον εαυτό του, όταν του έφερε ο Ηρακλής από τη μακρινή Εσπερία. Αντιθέτως, τα έδωσε στη θεά Αθηνά, γιατί φοβήθηκε μήπως διαπράξει ύβρη κρατώντας τα και τιμωρηθεί γι’ αυτό. Ακόμα και η θεά, ούσα αθάνατη η ίδια, τα επέστρεψε στον κήπο όπου ανήκαν.

To Millennial Dragon Tree στο Icod de los Vinos της Τενερίφης, το οποίο θεωρείται το γηραιότερο και μεγαλύτερο Dragon Tree.

Ο δράκος – φίδι Λάδων και το Dragon Tree

Επιστρέφοντας στο μύθο με τον περίφημο άθλο του Ηρακλή, ας δούμε ποιος ήταν ο Λάδων. Κατά τον Ησίοδο, οι γονείς του ακοίμητου αυτού τέρατος, ήταν ο Φόρκυς και η Κητώ. Το θεωρούσε, ο Ησίοδος, ως «χθόνιον όφιν», δηλαδή του εσωτερικού της γης. Ο Πείσανδρος αναφέρει ότι τον γέννησε μόνη της η Γαία, ενώ σύμφωνα με το Φερεκύδη, γονείς του ήταν ο Τυφών και η Έχιδνα. Στην τελευταία εκδοχή, αδέρφια του είναι ο λέων της Νεμέας, ο Κέρβερος, η Λερναία Ύδρα και άλλα τέρατα. Τα αδέρφια του Λάδωνα έπρεπε να τα σκοτώσει ο Ηρακλής σε άλλους άθλους του. Δηλαδή, στόχος ήταν ο θάνατος των παιδιών του Τυφώνα! Ασφαλώς, όχι τυχαία! Αυτό όμως, θα το αναλύσουμε σε άλλο άρθρο.

Ο δράκος/φίδι Λάδων, έχει περιγραφεί ως έχων δύο κεφάλια, τρία ή 100, κατά την επικρατέστερη άποψη. Όσα τα κεφάλια του, τόσες και οι διαφορετικές φωνές του και οι γλώσσες που γνώριζε. Συνεπώς, αφού ομιλούσε όλες τις γλώσσες, κατείχε τη γνώση. Κρατήστε το αυτό το στοιχείο.

Κατά την αρχαιότερη παράδοση, ο Λάδωνας ορίστηκε από τη θεά Ήρα ως φύλακας των μήλων για να πολεμήσει αναγκαστικά με τον Ηρακλή, ή επειδή οι κόρες του Άτλαντα έκλεβαν τα μήλα. Οι κόρες αυτές ήταν οι περίφημες Εσπερίδες. Πιθανώς, όμως, να ορίστηκε στη θέση αυτή και από τον Τιτάνα Άτλαντα. Το Ιερό Δέντρο με τα χρυσά μήλα, θεωρούνταν το δέντρο της ζωής και βρισκόταν στον Κήπο των θεών. Σε πολλές απεικονίσεις της αρχαιότητας, ο Λάδων εμφανίζεται ως όφις, τυλιγμένος στο δέντρο με τα μήλα.

Σας θυμίζει κάτι αυτή η εικόνα; Ο όφις, ο οποίος κατέχει γνώση, βρίσκεται τυλιγμένος στο Δέντρο της Ζωής με τα μήλα, στον κήπο των θεών!

Ο Λάδων αντλούσε τη δύναμή του από τη Γη, και αυτό ενισχύει την παράδοση ότι μητέρα του ήταν η Γαία. Ο Ηρακλής, για να τον νικήσει, αναγκάστηκε να τον αποκόψει από την πηγή της δύναμής του, σηκώνοντάς τον ψηλά με τα δυο του χέρια. Λόγω της θυσίας του επί τω έργω, φυλάττοντας τα μήλα των Εσπερίδων, ο Λάδων τιμήθηκε από τους θεούς με το να γίνει στον ουρανό ο Αστερισμός του Δράκου.

[…]ἷξον δ’ ἱερὸν πέδον, ᾧ ἔνι Λάδων

εἰσέτι που χθιζὸν παγχρύσεα ῥύετο μῆλα χώρῳ ἐν Ἄτλαντος, χθόνιος ὄφις, ἀμφὶ δὲ νύμφαι

Ἑσπερίδες ποίπνυον ἐφίμερον ἀείδουσαι·[…]

 Απολλώνιος ο Ρόδιος, Αργοναυτικά, 4, 1392

Σύμφωνα με τους τοπικούς θρύλους, από το αίμα του Λάδωνα ξεπήδησε το πρώτο Dragon Tree. Μάλιστα, όταν κόβεται ένα τέτοιο δέντρο, βγάζει έναν κόκκινο χυμό, που παραπέμπει στο αίμα του Δράκου. Αυτό το υγρό είναι γεμάτο κόκκινες χρωστικές και ρητίνες. Οι ρητίνες σε αυτό το «αίμα δράκων» ήταν πολυπόθητες εδώ και αιώνες. Χρησιμοποιήθηκαν από τον Stradivarius για να χρωματίσει και να εμπλουτίσει το χρώμα των διάσημων βιολιών του. Θεωρείται μάλιστα, ότι αυτή η χρωστική έπαιξε ιδιαίτερο ρόλο στην απήχηση αυτών των βιολιών. Ίσως, η διάδοση της φήμης περί δράκων και μαγείας, να συνδύασε τα συγκεκριμένα μουσικά όργανα με τη δυνατότητα δημιουργίας “μαγικών” ήχων.

Αναφορές και χρήσεις των προϊόντων των Dragon Trees

Οι Guanches, οι ιθαγενείς της Τενερίφης, χρησιμοποιούσαν το ρητινώδη χυμό στη διαδικασία της μουμιοποίησης. Μάλιστα, η τεχνική τους για τη μουμιοποίηση αναφέρεται ως μία από τις καλύτερες του κόσμου! Πέρα από την ταρίχευση, όμως το χρησιμοποιούσαν και ως θεραπευτική αλοιφή.

Μούμια των Guanches, που εκτίθεται στο Μουσείο Ιστορίας και Ανθρωπολογίας της Τενερίφης.

Επίσης, έφτιαχναν ασπίδες από το φλοιό του δέντρου ενώ με τον αρωματικό, ρητινώδη χυμό, έβαφαν τα μαλλιά τους κόκκινα. Οι Guanches, λάτρευαν αυτό το δέντρο. Μάλιστα, υπάρχουν αναφορές ότι τιμούσαν ένα Dragon Tree στην Τενερίφη το 1400, το οποίο λέγεται ότι ήταν χιλιάδων ετών. Δυστυχώς, το δέντρο αυτό, τελικά καταστράφηκε από μια καταιγίδα το 1868.

Η ρητίνη από το Socotra Dragon Tree έγινε ένα εμπόρευμα γνωστό ως “αίμα του δράκου” στον αρχαίο κόσμο, με χρήση από τη βαφή ξύλου και το αποσμητικό της αναπνοής έως τις τελετουργίες και τη μαγεία. Επίσης, το “αίμα του δράκου” χρησιμοποιήθηκε από τους αλχημιστές του Μεσαίωνα στη ζωγραφική. Μια έρευνα του 1835 στο Socotra από τη Βρετανική Εταιρεία Ανατολικών Ινδιών, έφερε για πρώτη φορά την ετικέτα του δέντρου Pterocarpus draco. Στη συνέχεια, το 1880, ο Σκωτσέζος βοτανολόγος Sir Isaac Bayley Balfour το περιέγραψε επίσημα και μετονόμασε το είδος Dracaena cinnabari.

Στο βάθος το περίφημο Millennial Dragon Tree.

Ο Πλίνιος ο Πρεσβύτερος, έγραψε για δράκους που κατοικούσαν σε ένα νησί όπου τα δέντρα έδιναν κόκκινες σταγόνες κιννάβαρης. Αξίζει να αναφερθούμε και σε έναν μύθο που ξεφεύγει από τα ευρωπαϊκά σύνορα. Σύμφωνα, λοιπόν, με έναν ινδικό μύθο, σε μια σκληρή μάχη, ένας δράκος που αντιπροσώπευε το θεό Μπράχμα δάγκωσε έναν ελέφαντα που αντιπροσώπευε το θεό Σίβα και ήπιε το αίμα του. Όταν ο ελέφαντας έπεσε στο έδαφος, συνέτριψε το δράκο, αναμειγνύοντας έτσι το αίμα και των δύο πλασμάτων για να δώσει μια ουσία που μοιάζει με ρητίνη. Αυτή η ουσία που περιγράφεται εδώ, μας παραπέμπει στο “αίμα του δράκου”.

Πλέον, ο ιατρικός κόσμος δίνει μεγάλη σημασία σε αυτό το ιδιαίτερο δέντρο. Η ρητίνη του περιέχει ουσίες που χρησιμοποιούνται για την καταπολέμηση του καρκίνου, όπως σε κυτταροστατικά για την καταπολέμηση της λευχαιμίας. Το δέντρο πιστεύεται ότι περιέχει περαιτέρω φαρμακευτικές ουσίες και οι δυνατότητές του ακόμη διερευνώνται.


Από το ταξίδι μου στην Τενερίφη, έφερα σπόρους από Dragon Tree και ευελπιστώ να τους δω να μεγαλώνουν. Αν τα καταφέρω, θα ενημερώσω σίγουρα το άρθρο αυτό με φωτογραφίες του δέντρου στην Ελλάδα!

Υπάρχουν περισσότερα από 120 είδη της οικογένειας Dracaena, εκ των οποίων τα γνωστότερα είναι τα  Dracaena cinnabari και Dracaena draco. Σίγουρα η όψη τους δεν είναι πολύ συνηθισμένη στη χώρα μας, ωστόσο, θεωρώ ότι έχουν μια ιδιαίτερη ομορφιά.

Αν γνωρίζετε άλλους μύθους που σχετίζονται με το Dragon Tree, θα χαρώ να επικοινωνήσετε μαζί μου στο: ioanna@myalchemies.com.

Εξ-ερευνήσειςΜυθικές Ιστορίες

Στον ξεχασμένο ναό του Βασιλέως Διός στη Λειβαδιά

by iopapami_admin

Έχω αναφερθεί και σε άλλα άρθρα μου σε μοναδικά μέρη που μπορεί κανείς να βρει στο νομό Βοιωτίας. Αυτή τη φορά θα ανέβουμε μαζί στο λόφο του Προφήτη Ηλία Λειβαδιάς, για να περιηγηθούμε στα ερείπια ενός εκ των μεγαλυτέρων ναών του αρχαίου κόσμου. Έτσι λοιπόν, περνώντας από την περιφερειακή οδό έξω από την πόλη, πήρε το μάτι μου την επιγραφή: “Ναός Βασιλέως Διός”. Καθώς το GPS έχει γίνει ο καλύτερός μου φίλος, ύστερα από μια μικρή περιπλάνηση, με πήγε στο κατάλληλο σημείο!

Διάσπαρτα στο χώρο τα λιθονομημένα ερείπια του ναού του Διός Βασιλέως.

Φτάνοντας στο λόφο, αντικρύζουμε το εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία. Είναι πολύ πιθανό, όποιος δεν γνωρίζει ότι υπάρχει εκεί ένας ιερός χώρος, να επισκεφθεί το σύγχρονο εκκλησάκι και να αποχωρήσει. Ωστόσο, πρέπει να περπατήσουμε λίγο ακόμη προς την άκρη του λόφου, για να διακρίνουμε τους λίθους που κείτονται διάσπαρτοι. Πολλοί από αυτούς φέρουν τρύπες και εγκοπές. Πρόκειται κυρίως για βάσεις αγαλμάτων και αναθημάτων που στήθηκαν εδώ προς τιμήν των νικητών των Βασιλείων. Τα Βασίλεια ήταν οι πέμπτοι σημαντικότεροι αγώνες της αρχαίας Ελλάδας, μετά τα Ολύμπια, τα Ίσθμια, τα Πύθια και τα Νέμεα.

Μη μπερδευτείτε όμως και θεωρήσετε ότι φτάσατε. Συνεχίζουμε για μερικά ακόμη μέτρα, προσπερνάμε και τους θάμνους που κρύβουν όλη τη θέα, για να έρθουμε αντιμέτωποι με ένα πανέμορφο θέαμα!

Ο Διόδωρος Σικελιώτης αναφέρει ότι πριν τη μάχη των Λεύκτρων (371 π.Χ.), δόθηκε χρησμός από το μαντείο του Τροφωνίου για την καθιέρωση γιορτής προς τιμήν του Βασιλέως Διός. Αναφορές στον Δία Βασιλέα συναντάμε από τον 4ο αιώνα π.Χ..

Το μεγαλεπήβολο εγχείρημα της ανέγερσης του ναού, προέβλεπε να κτιστεί ένας από τους μεγαλύτερους ναούς του ελλαδικού χώρου. Ο ναός είναι περίπτερος, με 13 κίονες στις μακριές πλευρές και 6 στις στενές. Διέθετε πρόδρομο και σηκό, με τις συνολικές του διαστάσεις να φτάνουν τα 60 Χ 23 μέτρα. Το δάπεδο κατασκευάστηκε από πωρόλιθο, ενώ τα περισσότερα αρχιτεκτονικά μέρη ήταν από ντόπιο σκληρό ασβεστόλιθο.

‘’Απλό εξάστυλο σχέδιο αποτελούμενο από έξη κίονες στις στενές, και δεκατρείς στις μακρές πλευρές.. Ο Στυλοβάτης είχε μήκος 210 Χ 90 πόδια και το δώμα 151 πόδια. Δεν υπήρχε οπισθόδομος, αλλά μια Αψίδα 20,5 πόδια στην εσωτερική διάμετρο, σύμφωνα με το σύμμετρο παράλληλο, στηριζόταν σε ορθογώνια Βάση, και αποσκοπούσε στο να στηθεί εκεί ένα άγαλμα, όπως το χρυσελεφάντινο του Διός στην Ολυμπία.’’

W.B.DINSMOOR THE ARCHITECTURE OF ANCIENT GREECE. σελ.268, έκδ.BIBLO and TANNEN

Δυστυχώς, ο ναός αυτός δεν ολοκληρώθηκε ποτέ. Δεν είμαστε απόλυτα βέβαιοι για το τι συνέβη και έπαυσε το κτίσιμο του ναού, ωστόσο, θα αναφέρω την επικρατέστερη εκδοχή. Πιθανολογείται λοιπόν, ότι η ανέγερη του ναού ξεκίνησε από τους Λειβαδείς και συνεχίστηκε από το Βοιωτικό Κοινό. Οι εργασίες διακόπηκαν από το 245 π.Χ. έως το 235 π.Χ. και συνεχίστηκαν το 220 π.Χ.. Η οριστική διακοπή των εργασιών υπολογίζεται στο πρώτο τέταρτο του 2ου αιώνα π.Χ..

Αυτή τη χρονική περίοδο παρατηρείται ρευστότητα στην πολιτική σκηνή της ευρύτερης περιοχής, καθώς και συνεχείς πολεμικές συγκρούσεις. Οι ανάγκες και οι προτεραιότητες άλλαξαν, όπως και τα οικονομικά δεδομένα. Πιθανολογείται λοιπόν, ότι η δύναμη του Κοινού των Βοιωτών μειώθηκε και δεν μπορούσαν πλέον να υποστηρίξουν την ανέγερση ενός τέτοιου κολοσσιαίου οικοδομήματος. Η πόλη της Λειβαδιάς και ο ημιτελής ναός του Βασιλέως Διός, καταστράφηκαν από το Σύλλα το 86 π.Χ., μετά τις νίκες του σε Ορχομενό και Χαιρώνεια.

Στο βίντεο που ακολουθεί, διασχίζω το ναό από την είσοδό του μέχρι το Άβατο. Ο χρόνος που απαιτείται για να πάω από τη μία άκρη στην άλλη, είναι ενδεικτικός για το εντυπωσιακό μέγεθος του ναού.

Αξίζει να διαβάσετε περισσότερα όχι μόνο για το ναό του Βασιλέως Διός αλλά και για το μαντείο του Τροφωνίου που βρισκόταν στην περιοχή. Υπάρχουν πολλές παρανοήσεις και εσφαλμένες ή στρεβλωμένες ερμηνείες των αρχαίων πηγών σχετικά με τον Ιερό αυτό τόπο. Παραθέτω έναν σύνδεσμο στον οποίο θα βρείτε πληροφορίες σχετικά με την Εισήγηση της αρχαιολόγου κ. Αναστασίας Γκαδόλου, στο Συνέδριο της Εταιρείας Βοιωτικών Μελετών το 2000, και πλούσια σχόλια και διευκρινίσεις, τα οποία βρίσκονται στη Συλλογή ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΛΕΒΑΔΕΙΑΣ

Εξ-ερευνήσειςΜυθικές Ιστορίες

Ο Λέων της Χαιρώνειας

by iopapami_admin

Η Χαιρώνεια βρίσκεται στο κύριο πέρασμα από τη Φωκίδα στη βορειότερη Ελλάδα καθώς και προς τη Βοιωτία και την Αττική. Ο Λέων της Χαιρώνειας, το περίφημο μνημείο που βρίσκεται στην κεντρική αρτηρία, σχεδόν δίπλα από το μουσείο, αποτελεί σημείο αναφοράς της περιοχής και μαρτυρεί μία πτυχή της ιστορίας του τόπου. Ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα που έλαβαν χώρα εδώ, και πιο συγκεκριμένα στη μικρή πεδιάδα μεταξύ των υπωρειών του Θουρίου και του Κηφισού, είναι η μάχη του 338 π.Χ., με την οποία εδραιώθηκε η κυριαρχία του Φιλίππου στην νότια Ελλάδα.

Η μάχη της Χαιρώνειας

Κοντά στο ρέμα του Αίμονα, ανατολικά της Χαιρώνειας, στα ριζά του Θουρίου είχαν παραταχθεί οι Αθηναίοι, με το Φίλιππο απέναντί τους. Οι Θηβαίοι είχαν παραταχθεί στην πεδιάδα προς τον Κηφισό, έχοντας αντίκρι τους τον Αλέξανδρο. Έτσι, οι δύο πάλαι ποτέ εχθροί, Αθηναίοι και Θηβαίοι, συμμάχησαν για να αντιμετωπίσουν την επέλαση των Μακεδόνων, με πρωτοβουλία του ρήτορα Δημοσθένη.

Στις 2 Αυγούστου 338 π.Χ., οι Μακεδόνες παρέταξαν 30,000 πεζούς και 2,000 ιππείς, ενώ οι σύμμαχοι 30,000 άνδρες και 500 ιππείς. Ο Μακεδονικός στρατός, με επικεφαλής τον Φίλιππο, υπερτερούσε σε συνοχή και πολεμική εμπειρία. Άξιοι ηγήτορες ήταν επίσης ο Αλέξανδρος, ο Αντίπατρος και ο Παρμενίων. Στον αντίποδα, οι στρατηγοί των συμμάχων είχαν μικρή πείρα στον πόλεμο. Επικεφαλής των Θηβαίων ήταν ο Θεαγένης, ενώ των Αθηναίων, οι στρατηγοί Στρατοκλής, Χάρης και Λυσικλής. Το δυνατό σημείο των συμμάχων αποτελούσαν οι επίλεκτοι Θηβαίοι του Ιερού Λόχου.

Ο Αλέξανδρος, ως επικαφαλής του Ιππικού, αντιμετώπισε τους Θηβαίους, ενώ ο Φίλιππος τους Αθηναίους. Η επιθετική τακτική του Αλέξανδρου έφερε αποτελέσματα όταν κατάφερε να εξολοθρεύσει τους Ιερολοχίτες. Ο Φίλιππος, αρχικά, τηρούσε αμυντική στάση με τους Αθηναίους και η μάχη κρίθηκε στη συνδρομή του Αλέξανδρου που πλευροκόπησε τους Αθηναίους, μετά την επικράτησή τους επί των Θηβαίων. Οι Αθηναίοι βάλλονταν, έτσι, από δύο σημεία και υποχώρησαν. Έχασαν 1,000 άνδρες ενώ 2,000 αιχμαλωτίστηκαν. Ανάλογες ήταν και οι απώλειες των Θηβαίων.

Μετά τη μάχη, η αντιμετώπιση προς τους ηττημένους ήταν διαφορετική. Ο Φίλιππος ελευθέρωσε τους Αθηναίους αιχμαλώτους και δεν προχώρησε στην κατάκτηση της πόλη τους. Ωστόσο, απαίτησε να αναγνωρίσουν την ηγεμονία του. Αντίθετα, οι Θηβαίοι αντιμετωπίστηκαν με σκληρότητα. Ο Φίλιππος θανάτωσε ή εξανδραπόδισε τους πολιτικούς του αντιπάλους και επανέφερε τους εξόριστους φίλους του. Οι Θηβαίοι, ύστερα από τη βαριά ήττα που υπέστησαν, έθαψαν τους γενναίους Ιερολοχίτες σε έναν κοινό τάφο και έστησαν το μνημείο με τον περίφημο Λέοντα προς τιμήν τους.

Ο Λέων της Χαιρώνειας στο πέρασμα του χρόνου

Στις θέσεις που κατείχαν οι αντίπαλοι της μάχης, έγιναν τα δύο πολυάνδρια. Το σημείο που ετάφησαν οι Μακεδόνες εντοπίστηκε και ανασκάφηκε από τον έφορο αρχαιοτήτων Σωτηριάδη το 1902-1903 σε απόσταση τριών χιλιομέτρων ανατολικά της Χαιρώνειας. Πρόκειται για έναν τύμβο ύψους επτά μέτρων. Στο σημείο ταφής των πεσόντων Θηβαίων Ιερολοχιτών υψώθηκε ένα κολοσσιαίο πέτρινο Λιοντάρι με στραμμένο το βλέμμα του στον Μακεδονικό τύμβο.

Το Λιοντάρι στην αρχαιότητα είχε συναρμολογηθεί από πέντε κομμάτια. Κατά το πέρασμα των αιώνων το βάθρο του γλυπτού σωριάστηκε και κομματιάστηκε. Πιθανές αιτίες αυτού, κάποια υποχώρηση του εδάφους ή σεισμός ή λόγω της κακής ποιότητα της πέτρας από την οποία κατασκευάστηκε.

Στα 1809 ο Βύρωνας κατεβαίνοντας από τα Ιωάννινα βρήκε τον Λέοντα κομματιασμένο και μισοχωμένο. Το 1813 ο ‘Αγγλος Crawford με πρόχειρη ανασκαφή, αποκάλυψε το κεφάλι του και μερικά κομμάτια, αλλά τα ξανασκέπασε. Ο Οδυσσέας Ανδρούτσος για να περισώσει τα σκορπισμένα κομμάτια και να τα συναρμολογήσει τα ξέθαψε και αυτός το 1819. O Λέων, ζητήθηκε από τον Σουλτάνο για την Πόλη και από τον Αλή για τα Γιάννενα, ωστόσο και οι δύο παραιτήθηκαν από το εγχείρημα λόγω της δυσκολίας της μεταφοράς του.

Από το 1834 είχε προγραμματιστεί η αναστήλωσή του αλλά ματαιώθηκε λόγω έλλειψης πόρων. Το 1879 ο χώρος ανασκάφηκε από την Αρχαιολογική Εταιρεία. Βρέθηκαν 254 σκελετοί θαμμένοι σε επτά σειρές του περιβόλου. Το 1902 ξεκίνησε από τον Φυτάλη και του γλύπτη Λ. Σώχο και με δαπάνες της Αρχαιολογικής Εταιρείας η αναστήλωση του μνημείου. Κατασκευάστηκε ένα βάθρο ύψους 3μ., συναρμολογήθηκαν τα κομμάτια και οι ελλείψεις συμπληρώθηκαν από πέτρες του Ξηριά της Λιβαδειάς. Τέλος, το 1998-2000 πραγματοποιήθηκε από την Θ’ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών αρχαιοτήτων Θηβών σε συνεργασία με το Κέντρο Λίθου του Υπουργείου Πολιτισμού συντήρηση του μνημείου (επιφανειακός καθαρισμός και αντικατάσταση των κονιαμάτων).

Newer Posts
Older Posts
  • Memento mori: Η υπενθύμιση του θανάτου
  • Η λατρεία των Ναϊτών Ιπποτών προς τη Μαρία Μαγδαληνή
  • Soul rebels, τα ρέστα μου κύριε
  • Ο Άη Γιάννης ο Κυνηγός, μέσα στα δάση του Παρνασσού
  • Το γεωλογικό φαινόμενο “Νυμφόπετρες” και οι θρύλοι που το συνοδεύουν
  • Το “Κάστρο του Θρόνου”
  • Η Παναγία η Καταφυγιώτισσα και ο Δημήτρης Μυταράς
  • Συνέντευξη της Ιωάννας Παπαμιχαήλ στη Βίκυ Μπαϊρακτάρη για το βιβλίο: Το ταξίδι της Ψυχής

ΒΙΒΛΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ

Έχεις αναρωτηθεί κι εσύ αν το σύμπαν μπορεί να συνωμοτήσει για να δημιουργήσεις την πραγματικότητα που επιθυμείς; Έχεις αναρωτηθεί τι είναι η ψυχή, αν σχετίζεται με ένα θεϊκό κομμάτι μέσα μας και πού πηγαίνει μετά το θάνατο; Βρες απαντήσεις βασισμένες σε πλούσια βιβλιογραφία μέσα από τα βιβλία: Η Συνωμοσία του Σύμπαντος και Το Ταξίδι της Ψυχής!

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΗΣΕ ΜΑΖΙ ΜΟΥ

Στείλε μου email με οποιαδήποτε πληροφορία θέλεις να μοιραστείς μαζί μου! Μπορεί να είναι κάποιο σχόλιο για κάποιο από τα άρθρα που διάβασες, μια θεματολογία που θα ήθελες να αναπτύξω μέσα από νέες έρευνες, μέρη για εξερεύνηση, ιδέες και προτάσεις για το οτιδήποτε! Επικοινώνησε μαζί μου στο ioanna@myalchemies.com

SOCIAL

Βρες με στα social media και κάνε like και follow για να ενημερώνεσαι πρώτος/η για όλα τα νέα άρθρα/συνεντεύξεις/podcast που σε ενδιαφέρουν! Ας συναντηθούμε στην πλατφόρμα του Facebook, μέσα από τη σελίδα: facebook.com/myalchemies

@2020 - All Right Reserved. Designed and Developed by Paris


Back To Top
My Alchemies
  • Αρχικη
  • Εξ-ερευνησεις
  • Μετα τα … φυσικα!
  • Μυθικες Ιστοριες
  • Βιβλιοτοπιο
  • Ας γνωριστουμε
Sign In

Keep me signed in until I sign out

Forgot your password?

Password Recovery

A new password will be emailed to you.

Have received a new password? Login here